November-December 2016, Volume 5, Issue 5 DOI: 10.21859/jne-05052 The Role of Self-Compassion in the General Health and Academic Achievement of the Nursing and Midwifery Students in Mashhad University of Medical Sciences in
2014

Ajam Ali Akbar 1,*, Farzanfar Javad 2, Shokohi Fard Hossein 3

1 PhD, Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Payame Noor University, Iran 2 PhD, Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Neyriz Branch, Islamic Azad University, Neyriz, Iran
3 PhD, Assistant Professor on Curriculum, Department of Educational Sciences, College of Educational and Psychological, University of Birjand, Birjand, Iran
* Corresponding author: Ajam Ali Akbar, PhD, Assistant Professor, Department of Educational
Sciences, Payame Noor University, Iran. E-mail: aliakbarajam1387@gmail.com

Received: 05 Apr 2015 Accepted: 18 Jul 2016
Abstract
Introduction: In light of the importance of students’ self-compassion and its effect on students in medical education, the purpose of the present research was examining the role of self-compassion regarding public health and academic achievement of students of Nursing and Midwifery Faculty, Mashhad University of Medical Sciences.
Methods: The population in this study was bachelor’s-degree students of the Nursing and Midwifery Faculty of Mashhad University of Medical Sciences in 2014. The total sample size was specified as 250 people based on ratio stratified sampling method using Krejcie and Morgan table. Neff’s self-compassion scale and general health questionnaire (GHQ) were used for data collection. Data was analyzed using SPSS version 16 as well as MANOVA and hierarchical multiple regression statistical tests.
Results: The findings of this research demonstrated significant differences, generally observed between different dimensions of self-compassion in female and male students (P < 0.01). There was a significant positive relationship in self-kindness and mindfulness components with students’ public health, and there was a significant negative relationship in self-judgment, isolation, and overidentification components with students’ general health (P < 0.01). The self-kindness, selfjudgment, common humanity, mindfulness, and over-identification components explained a total of 0.422% of the public health score variance, and were statistically significant (P < 0.05).
Conclusions: The research demonstrated that there was a relationship between students’ selfcompassion, public health, and academic achievement; therefore, it is suggested that more attention should be pointed to improvement of students’ self-compassion and academic achievement conditions by performing self-compassion training courses. Keywords: Empathy; Public Health; Achievement; Students

© 2016 Iranian Nursing Scientific Association (INA)
16459-25203

نشریه آموزش پرستاری مقاله پژوهشی
آذر و دی 5931، دوره 1، شماره 1 05052-DOI: 10.21859/jne بررسی نقش شفقت خود در سلامت عمومی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان
دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در سال 5939

علی اکبر عجم 1،*، جواد فرزانفر 2، حسین شکوهی فرد 3

استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور ،ایران
استادیار، گروه علوم تربیتی، واحد نی ریز، دانشگاه آزاد اسلامی، نی ریز، ایران
استادیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
* نویسنده مسئول: علی اکبر عجم، استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور ،ایران. ایمیل:
aliakbarajam1387@gmail.com
تاریخ دریافت مقاله: 16/11/1391 تاریخ پذیرش مقاله: 28/11/1391
چکیده
مقدمه: با توجه به اهمیت شفقت خود دانشجویان در دانشگاه و تأثیری که بر دانشجویان در نظام آموزش پزشکی دارد، هدف از پژوهش حاضر، بررسی نقش شفقت خود بر سلامت عمومی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد بوده است.
روش کار: روش مطالعه توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانشجویان مقطع کارشناسی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در سال 1393 بوده است. حجم کل نمونه بر اساس روش نمونهگیری طبقهای نسبتی با استفاده از جدول گرجسی و مورگان ،211 نفر تعیین شد. به منظور جمع آوری دادهها از مقیاس شفقت خود نف) 2113( و پرسشنامه سلامت عمومی )GHQ( استفاده شد. دادهها با استفاده از نرم افزار SPSS v.16 از طریق آزمونهای آماری MANOVA و آزمون رگرسیون چندگانه مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که بین ابعاد مختلف شفقت خود دانشجویان دختر و پسر به طور کلی تفاوت معناداری مشاهده شد) 11/1 > P(. بین مؤلفههای مهربانی با خود و بههوشمندی با سلامت عمومی دانشجویان رابطه مثبت معناداری وجود دارد و بین مؤلفههای قضاوت در مورد خود، انزوا و همانندسازی فزاینده با سلامت عمومی دانشجویان رابطه منفی معناداری وجود دارد) 11/1 > P(. مؤلفههای مهربانی با خود، قضاوت در مورد خود، مشترکات انسانی، بههوشمندی و همانند سازی فزاینده، در مجموع 122/1 درصد از واریانس نمرات سلامت عمومی دانشجویان را تبیین کردند و از لحاظ آماری معنادار بودند) 11/1 > P(.
نتیجه گیری: این پژوهش نشان داد که بین شفقت خود، سلامت عمومی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان رابطه وجود دارد، بنابراین پیشنهاد میشود با استفاده از اجرای دورههای آموزشی شفقت خود برای دانشجویان، بهبود وضعیت شفقت خود و پیشرفت تحصیلی
دانشجویان مورد توجه قرار گیرد.
کلیدواژهها: همدلی، سلامت عمومی، پیشرفت، دانشجویان
تمامی حقوق نشر برای انجمن علمی پرستاری ایران محفوظ است.

مقدمه
شفقت خود را میتوان بهعنوان یک موضع مثبت نسبت به خود، زمانی که همه چیز بد پیش میرود، تعریف کرد. شفقت خود بهعنوان یک صفت و یک عامل محافظ مؤثر برای پرورش انعطاف پذیری عاطفی محسوب میشود. به طوری که در چند سال اخیر، روشهای درمانی با هدف بهبود شفقت خود، توسعه داده شده است )1(. شفقت خود موجب احساس مراقبت فرد نسبت به خود، آگاهی یافتن، نگرش بدون داوری نسبت به نابسندگی و شکستهای خود و پذیرش این نکته که تجارب وی نیز بخشی از تجارب معمول بشری است، میشود )2(. افرادی که در خود شفقت بالایی دارند، زمانی که رویدادهای منفی را تجربه میکنند، با مهربانی و نگرانی و ملاطفت با خود برخورد میکنند. میزان بالای شفقت خود منجر به افزایش ارتباط اجتماعی و کاهش انتقاد از خود، کاهش نشخوار فکری، کاهش سرکوب فکر و اضطراب )3( و کاهش فشار روانی )1(، میشود.
متغیر شفقت خود دارای سه جنبه است: مهربانی با خود در مقابل قضاوت در مورد خود، احساس مشترکات انسانی در مقابل انزوا و بههوشیاری در مقابل همانندسازی فزاینده )1(. شفقت خود پیشبینی کننده مناسبی برای رفتارهای ارتباطی مثبت میباشد )6(. شفقت بر خود علاوه بر آنکه فرد را در مقابل حالات روانی منفی محافظت میکند، در تقویت حالات هیجانی مثبت نیز نقش دارد. بهعنوان مثال شفقت بر خود با احساساتی چون پیوند اجتماعی و رضایت از زندگی )که از مؤلفههای زندگی معنادارند( مرتبط است )7(. همچنین شفقت بر خود به ارضای نیازهای اساسی خودمختاری، شایستگی و نیاز به برقراری ارتباط کمک میکند )8(. افرادی که شفقت خود بالاتری دارند ،مهارتهای مقابلهٔ هیجانی بیشتری گزارش میکنند، در ایجاد تمایز میان احساساتشان و بازسازی خلقی حالات هیجانی منفی توانمندترند )9(. یافتههای پژوهشی Albertson و همکاران )11(، نشان داد که دورههای آموزش شفقت خود، منجر به کاهش نارضایتی از بدن، کاهش شرمساری از بدن و افزایش میزان شفقت خود در بین زنان شده است .نتایج پژوهش Smeets و همکاران )11(، نشانداد که آموزش شفقت خود باعث افزایش توجه آگاهانه به حال، خوشبینی و خودکارآمدی میشود. همچنین یافتههای پژوهشی Yarnell و همکاران )12(، نشان داد که افراد دارای شفقت خود بالاتر، در زمینه حل تعارضات بینفردی دارای سازش بیشتری هستند و آشفتگی عاطفی کمتری دارند .همچنین، بین شفقت خود و شادکامی و تندرستی فردی ارتباط وجود دارد )13, 11(. از جهتی دیگر، وضعیت سلامت دانشجویان، از موضوعات مهمی است که در سالهای اخیر مورد توجه دانشمندان و مسئولان بهداشتی و سیاستگزاران قرار گرفته است، بهطوری که سازمان بهداشت جهانی )WHO(، بهداشت روانی را یکی از اصول مراقبتهای اولیه بهداشتی در دستور کار کشورهای عضو قرار داده است زیرا سلامت جسمی، سلامت روانی و سلامت اجتماعی لازمه رشد و شکوفایی انسانها است )11(. عوامل بسیاری باعث برهم خوردن سلامت عمومی میشود که از جمله آنها میتوان به استرسهای روزمره زندگی، عدم رعایت عدالت اجتماعی، وجود تبعیضهای غیر منطقی و نبود امنیت اجتماعی در جهان اشاره نمود )16(. همچنین هدف از پیشبینی و تأمین منابع و امکانات و فعالیتهای نظام آموزش عالی، تضمین پیشرفت تحصیلی دانشجویان است. پیشرفت تحصیلی و جلوگیری از افت تحصیلی دانشجویان از جمله مهمترین نگرانیهای استادان ،مسئولان آموزش دانشگاه و خانوادههای آنان محسوب میشود. پیشرفت تحصیلی به توانایی آموخته شده یا اکتسابی فرد در موضوعات آموزشی اطلاق میشود که به وسیله آزمونهای فراگیری استاندارد شده یا آزمونهای معلم ساخته اندازه گیری میشود )17(. تأمین سلامت دانشجویان که قشر جوان، فعال و آینده ساز هر جامعه محسوب میشوند و توجه به پیشرفت تحصیلی آنان از مهمترین مسائل اجتماعی میباشد و بدین منظور دستگاههای ذیربط لازم است که در انتخاب ،آمادهسازی و تعلیم و تربیت آنها از شیوهها و معیارها و برنامههایی استفاده کنند که شرط حفظ و ارتقاء سلامت آنها در اولویت قرار گیرد و در این زمینه بررسی میزان شفقت خود دانشجویان، امر بسیار مهمی به نظر میرسد )18(. از این جهت، پژوهش و مطالعه در این زمینه، میتواند عوامل مؤثر بر سلامت عمومی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان را شناسایی کرده و تصمیمگیری مناسب مسئولان برای کاهش هزینههای درمانی و تحصیلی دانشجویان را تحت تأثیر قرار دهد ،بنابراین با توجه به پژوهشهای ذکر شده، پژوهشگر در این تحقیق، نقش شفقت خود را در سلامت عمومی و پیشرفت تحصیلی دانشجویان مورد بررسی قرار داده است.
روش کار
این تحقیق از نظر ماهیت از نوع پژوهشهای کمی و از نظر هدف از نوع تحقیقات کاربردی محسوب میشود. روش پژوهش از نوع توصیفی- همبستگی میباشد. جامعه آماری در این پژوهش شامل تمامی دانشجویان مقطع کارشناسی رشته پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در سال 1393 بوده است که شامل 728 نفر بودند. حجم کل نمونه با استفاده از جدول گرجسی و مورگان ،211 نفر تعیین شد و در این تحقیق با استفاده از روش نمونهگیری طبقهای نسبتی بر اساس رشته تحصیلی، تعداد افراد نمونه انتخاب شد ،یعنی به تناسب تعداد جامعه آماری دانشجویان در هر یک از رشتههای پرستاری، مامایی ،هوشبری و اتاق عمل دانشکده پرستاری و مامایی، تعداد افراد نمونه برای هریک از رشتههای مورد مطالعه انتخاب شد، از این جهت، نمونه آماری شامل 112 نفر از رشته پرستاری، 11 نفر از رشته مامایی، 13 نفر از رشته هوشبری و 11 نفر از رشته اتاق عمل بود. معیار ورود به مطالعه تمایل داشتن دانشجویان به شرکت در پژوهش بوده است و معیار خروج از مطالعه عدم تمایل به شرکت در پژوهش بوده است ،بنابراین 211 نفر وارد مطالعه شدند و 211 نفر از دانشجویان از مطالعه خارج شدند. برای اجرای پژوهش حاضر، ابتدا با دانشگاه علوم پزشکی مشهد هماهنگیهای لازم بهعمل آمد. جهت رعایت ملاحظات اخلاقی، پژوهشگر با معرفی خود و توضیح اهداف و روش پژوهش و جلب رضایت آگاهانه از دانشجویان کسب شد، به گروه نمونه اطمینان داده شد که اطلاعات آنان محرمانه باقی خواهد ماند، همچنین قبل از ارائه پرسشنامهها، با بیان توضیحات روشن، اطلاعات مربوط به پژوهش به اطلاع دانشجویان رسید و پژوهشگر به آزمودنیها اعلام کرد که میتوانند در هر زمان که مایل باشد از شرکت در تحقیق انصراف دهند )رعایت کدهای 1، 1، 8، 11 و 17 مصوب کمیته کشوری اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی(. سپس، ابزارهای اندازهگیری توزیع، جمعآوری و تحلیل شد. یکی از ابزارهای اندازهگیری در مطالعه حاضر ،پرسشنامه سلامت عمومی است که یک ابزار استاندارد و شامل 28 سؤال است این پرسشنامه ،یک پرسشنامه غربالگری مبتنی بر روش خودگزارش دهی است؛ هدف این پرسشنامه، دستیابی به یک تشخیص خاص در سلسله مراتب بیماری روانی نیست؛ بلکه منظور اصلی آن، تعیین سلامت عمومی در چهار خرده آزمون شامل: نشانههای جسمانی )از سؤال 1 تا 7 که در این خرده مقیاس علایم جسمانی فرد مورد بررسی قرار میگیرد(، اضطراب )از سؤال 8 تا 11، که در این خرده مقیاس علایم و نشانههای بالینی اضطراب شدید، بیخوابی، تحت فشار بودن، عصبانیت و دلهره مورد بررسی قرار میگیرد(، کارکرد اجتماعی )از سؤال 11 تا 21، که در این خرده مقیاس، توانایی فرد در انجام کارهای روزمره، احساس رضایت در انجام وظایف، احساس مفید بودن ،
11

قدرت یادگیری و لذت بردن از فعالیتهای روزمره زندگی مورد بررسی قرار میگیرد( و علایم افسردگی )از سؤال 21 تا 28، که علایم اختصاصی افسردگی از قبیل احساس بیارزشی، ناامیدی، احساس بیارزش بودن زندگی، افکار خودکشی، ناامیدی، آرزوی مردن و ناتوانی در انجام کارها مورد بررسی قرار میگیرد(، میباشد )19(، شیوه نمرهدهی به این پرسشنامه، به این ترتیب است که تمام گویههای پرسشنامه سلامت عمومی GHQ، دارای 1 گزینه هستند، در این مطالعه، از روش نمرهگذاری لیکرت 1 گزینهای استفاده شده است. از این پرسشنامه در مطالعات متعدد در داخل کشور استفاده شده و روایی و پایایی آن به تأیید رسیده است )21-22(. ضریب آلفای کرونباخ پرسشنامه در این پژوهش ،79/1 محاسبه گردید.
برای اندازهگیری سازه ٔ شفقت به خود از مقیاس شفقت خود Neff)2( استفاده شده است، که متشکل از 26 گویه است و بهصورت لیکرت از 1)تقریباً هرگز( تا 1)تقریباً همیشه( نمرهگذاری میشود. این مقیاس 6 مؤلفه دارد که عبارتاند از مهربانی با خود )گویههای شماره 1، 12، 19، 23 و 26، حداقل نمره 1 و حداکثر نمره 21(، قضاوت در مورد خود )گویههای شماره 1، 8، 11، 16 و 21، حداقل نمره 1 و حداکثر نمره 21(، مشترکات انسانی )گویههای شماره 3، 7، 11 و 11، حداقل نمره 1 و حداکثر نمره 16(، انزوا )گویههای شماره 1، 13، 18 و 21، حداقل نمره 1 و حداکثر نمره 16(، بههوشمندی )گویههای شماره 9، 11، 17 و 22، حداقل نمره 1 و حداکثر نمره 16( و همانندسازی فزاینده )گویههای شماره 2، 6، 21 و 21، حداقل نمره 1 و حداکثر نمره 16(. میانگین نمرات شش مؤلفه با هم جمع شده و یک نمرهٔ کلی شفقت به خود حاصل میشود. خردهمقیاسهای منفی یعنی قضاوت در مورد خود، انزوا و همانندسازی فزاینده )گویههای شماره 1، 8، 11، 16، 21، 1، 13، 18، 21، 2، 6، 21 و 21( برعکس نمرهگذاری



قیمت: تومان


پاسخ دهید